درقسمت اول توضیحاتی
درارتباط با دودین بدوی،فیتیشیسم
وآنیمیسم ونیزمشخصات ادیان بدوی داده شد.اینک
دنباله مطلب
توتمیسم
یکی
ذیگر از ادیان بشر اولیه توتمیسم است که جامعه
شناسانی چون دورکهیم ،اسپنسرولانگتون روی آت به عنوان دین
بدوی تکیه دارند.توتمیسم پرستش شیء یا حیوان است
،بیشتر پرستش حیوان مطرح می باشد .حیوان را به این
دلیل پرستش کرده اند که اعتقاد داشته اند که جد اعلی آن ها بوده وپس
از متلاشی شدن جسمش به صورن حیوان مورد نظر درآمده است .بر این
اعتقاد بوده اند که این حیوان از قبیله حمایت می
نماید وبرایشان سلامت وبرکت می خواهد .
هرقبیله
ای به توتمی اعتقاد داشته است .ریشه اعتقاد به توتم برخاسته از
صفات مشترکی بوده که بین حیوان موردپرستش وقبیله مشاهده
کرده اند.به علت وجود این شباهت هابه رابطه قرابت وفامیلی
بین خود وتوتم اعتقادپیدا نموده اند .
افراد
قبایل سعی می نمودند که خود زا از نظر ظاهری چون لباس
پوشیدن ،آراستن ،حرکات در عبادات به شکل توتم مورد پرستش خود در آورده وبه
این طریق پیروی واطاعت خویش را از توتم
نمایان سازند .
خوردن گوشت
توتم برای افراد قبیله حرام بوده امابرای قبایل
دیگری که به آن توتم معتقد نبوده اند اشکالی نداشته است
دگتر
شریعتی در جلد اول تاریخ ادیان ،آنجا که درارتباط با توتم
بحث می کند،معتقد است که در غرب ایران ریشه ای از توتم
پرستی در بعضی از قبایل وجود دارد .برای اثبات این
مدعا ی خود به اطلاعاتی که از دانشجویان خود که اهل این
مناطق بوده اند استناد می نماید و می گوید :اسامیی
چون سگ وند ،شغال وند ،حسن وند که دارای پسوند وند می باشند
بیانگر ریشه توتم پرستی است .بعضی از آن ها به قبل از
اسلام وبعضی دیگر به بعد از اسلام برمی گردد .این وند
انتساب آن ها را به توتم مورد نظرشان می رساند .در عرب نیز وجود
اسامیی چون بنی قراب ،بنی کلاب ،بنی ثعلب
مبین اعتقاد به توتم پرستی است .
باتوجه به
توضیحاتی که دررابطه با این سه دین بدوی ارائه
گردیدمشخص می شود که این ادیان دارای خصوصیات
مشترکی می باشند که می توان آن ها را به صورت زیر دسته
بندی تمود .
خصوصیات
ادیان بدوی
1-مذهب
معتی داشتن هستی را ثابت می نماید.
2-اعتقاد داشتن
به غایتی نهایی در انسان وجهان .
3-دوگانگی
وجودی انسان .
4- وجود تقدس
درعالم
5-تقسیم
اشیاء وپدیده ها به محسوس ونامحسوس .
6-دین
روح جامعه واجتماع است .
7-فراگیربودن
دین درهمه جامعه ها .
8-وحدت انسان
وجهان .
9-میل
وتلاش انسان برای اتصال به هستی .
10-کوشش
درساختن سرنوشت بهتر .
11 –اعتقادبه
وجودعلت ومعلول .
12-اصل بقا
وباقی بودن .
13-نجات از
اسارت .
14-حفظ انسان
،حیات وجامعه.
15-کنجکاوی
برای به دست آوردن رمز حیات .
16-وجود عنصر
انتخاب درانسان واستخدام پدیده ها درخدمت منافع خود .
17-علاقه به
زیبایی وهنر .
18-وجود عشق
وپرستش در انسان .
با توجه به
این اصول مشترک است که می توان تعریفی درست از دین
ارائه داد .دکتر شریعتی معتقد است که دو روش برای تعریف
دین وجود دارد .
الف .ارائه
تعریفی از دین درابتدا از جانب یک فرد و سپس تلاش وکوشش
در به کاربردن استدلال هایی که اثبات کننده این تعریف
باشد .
ب.استفاده از
روش بررسی تحلیلی ،عینی و استدلالی
واستقرایی و منطقی .دراین روش پدیده ای
انتخاب می شود ،تمامی خصوصیات ووجوه غیر مشترک آن کنار
گذاشته می شود وباتوجه به خصوصیات ووجوه مشترک درانواع گوناگون آن
پدیده تعریفی برای آن بیان می گردد .وی
اعتقاددارد برای تعریف دین باید از این روش استفاده
شود .
برای دست
یابی به این منظور مذهب درتمامی ادوار جامعه بشری
موردبررسی قرار می گیرد،درجامعه ها ،اقوام ونژادهای
گوناگون .باتوجه به وجوه مشترکی که دراین ادیان به دست می
آید تعریف درست ومستدلی از دین را ارائه داده می
شود .
با بیان
توضیحاتی داده شده در مورد این سه نوع دین بدوی بررسی
ادیان اولیه پایان می یابد ونیازی به
تشریح شعب و ادیان جزیی که نشأت گرفته از این سه
دین می باشند نیست . بنابراین درقسمتهای بعدی
به بررسی ادیان دوره تمدن بشری پرداخته می شود .
ادامه دارد